EKMEN: Eczacı zor durumda, vatandaş ilaca ulaşamıyor
19.01.2026
DEVA Partisi Genel Başkan Yardımcısı ve
Mersin Milletvekili Mehmet Emin Ekmen, Türkiye’de ilaç sektöründe yaşanan
sorunların merkezinde yer alan Euro kuru uygulamasını gündeme taşıdı. Sağlık
sisteminde giderek derinleşen ilaç tedarik sıkıntılarına dikkat çeken Ekmen,
mevcut fiyatlandırma politikasının hem eczaneleri hem de hastaları ciddi
biçimde zorladığını vurguladı.
İlaç
bulunamadığı için hastaların tedavileri kesintiye uğruyor
İlaçta yaşanan kur krizine dikkat çeken
Ekmen, “Geçtiğimiz günlerde Nefes Gazetesi’nde yayımlanan haberlerin ardından,
ilaçta Euro kuru kaynaklı krizi detaylı biçimde inceledim. Mersin Eczacı Odası
Başkanı Sayın Aliye Akgül Aydın’ın vermiş olduğu bilgilere göre; kur
güncellenmiş olmasına rağmen firmaların piyasaya yalnızca asgari düzeyde ilaç
sunması, sağlık sisteminin ne denli vahim bir noktaya geldiğini açıkça
gösteriyor. Özellikle ithal kanser, kalp-damar hastalıkları, kolesterol ve
diyabet ilaçları ile göz damlalarında ciddi tedarik sorunları yaşanıyor. Bu
ilaçlara erişimdeki aksaklıklar, hasta sağlığını ve tedavi sürekliliğini
doğrudan tehdit ediyor. Aralık ayında ilaç fiyatlarına artış yapılmış olmasına
karşın, sahadaki ilaç yokluğu sorunu Mersin’de de Ankara’da da İstanbul’da da
ve başka şehirlerde de hâlâ devam ediyor. Eczanelerde hayati öneme sahip birçok
ithal ilaca ulaşılamıyor; muadil bulunamadığı durumlarda ise hastaların
tedavileri kesintiye uğruyor. 2004 yılından bu yana ilaçta uygulanan kurun
güncel kura oranına bakıldığında tablo zaten net biçimde ortaya çıkıyor. Bugün
itibarıyla zam yapılmış olmasına rağmen bu oran hâlâ yaklaşık %50 seviyesinde.
Öte yandan, 2025 yılında Gayrisafi Yurtiçi Hasıla’dan ilaca ayrılan payın
yalnızca yüzde 0,64 olması da yaşanan sorunların temel nedenini gözler önüne
seriyor” dedi.
İlaçta
tıkanmanın nedeni gerçekçi olmayan Euro kuru
Konunun nedenini anlatan Ekmen, “Sorunun
temelinde, Türkiye’de ilaç fiyatlarının ‘Beşerî Tıbbi Ürünlerin Fiyatlandırılmasına
Dair Karar’ kapsamında belirlenen sabit Euro kuru üzerinden hesaplanması
yatıyor. 2026 yılı için ilaç fiyatlamasında esas alınan Euro kuru 25,3346 TL
olarak belirlendi. Bu tutar, güncel piyasa Euro kurunun yaklaşık %50’sine
karşılık geliyor. Nitekim 2024 ve 2025 yıllarında uygulanan ilaç Euro kuru da
reel piyasa kurunun yaklaşık yarısı düzeyinde kaldı. Kısa bir tarihsel
karşılaştırma yapıldığında tablo daha net görülüyor. 2009-2015 döneminde ilaç
fiyatlarında kullanılan sabit Euro kuru uzun süre 1,9595 TL olarak
uygulanmıştı. Ancak 2010 yılında sabit Euro kuru ile piyasa Euro kuru
arasındaki fark bugünkü kadar yüksek değildi; o dönemde sabit kur, piyasa
kurunun yaklaşık %90’ını yansıtıyordu. Günümüzde ise bu oran %50 seviyelerine
kadar gerilemiş durumda. Mevcut fiyatlandırma sistemi yapısal olarak
güncelliğini yitirmiştir. Eczacı Odası Başkanımızın da dediği gibi; sabit Euro
kurunun reel piyasa kurunun çok altında kalması, özellikle ithal ilaçların
Türkiye’ye yeterli miktarda getirilmesini zorlaştırmakta ya da firmaların
piyasaya sınırlı ürün sunmasına neden olmaktadır. Bu durum, doğrudan ilaç
bulunurluğunu azaltmakta ve hastaların tedavi süreçlerini ciddi biçimde riske
sokmaktadır” açıklamasında bulundu.
İlaçta
Euro kuru güncellenmeli, sistem dinamik hale getirilmeli
Euro kurunun güncel piyasa koşullarına uygun
biçimde revize edilmesi gerektiğini vurgulayan Ekmen, “Bu nedenle ilaç
fiyatlandırmasında esas alınan Euro kurunun, güncel piyasa koşullarını
yansıtacak şekilde yeniden düzenlenmesi ya da otomatik ve dinamik bir
güncelleme mekanizmasının hayata geçirilmesi elzemdir. Böyle bir düzenleme;
ilaç tedarik zincirinin sürdürülebilirliğini sağlayacak, eczanelerde ilaç
bulunurluğunu artıracak ve hastaların tedaviye kesintisiz erişimini güvence altına
alacaktır” ifadelerini kullandı.