DEVA Partili Ekmen, Bakan Bayraktar’a sordu: Türkiye genelinde son 10 yıl içinde, bazalt madenciliği amacıyla ruhsat verilen proje sayısı kaçtır?

DEVA Partisi Genel Başkan Yardımcısı ve Mersin Milletvekili Mehmet Emin Ekmen, Gümüşhane’nin Şiran ilçesine bağlı Karaçubuk ve Gökçeli köylerinde planlanan bazalt madeni kırma-eleme ve konkasör tesisi projesine ilişkin riskleri gündeme taşıdı. Ekmen, konuyla ilgili olarak Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar’ın yanıtlaması talebiyle kapsamlı bir soru önergesi verdi. BirGün Gazetesi’nde 16 Aralık 2025 tarihinde yayımlanan “Toprağı kirletmesi ‘Yıldız’ını parlatıyor” başlıklı haberin hatırlatıldığı soru önergesinde, bölgede yürütülmek istenen madencilik faaliyetlerinin yerleşim yerlerine yalnızca 390 metre uzaklıkta olmasının halk sağlığı, tarım alanları ve yer altı suları açısından ciddi riskler oluşturduğuna dikkat çekti.

Maden projesinde çevre, halk sağlığı ve ÇED süreci şeffaf biçimde açıklanmalıdır

BirGün Gazetesi’nde 16 Aralık 2025 tarihinde yayımlanan “Toprağı kirletmesi ‘Yıldız’ını parlatıyor” başlıklı haberin hatırlatan Ekmen, “Maden sahası ile yerleşim alanı arasında yalnızca 390 metre mesafe olduğu belirtilmiş, bu yakınlığın hem toprak ve yer altı suları hem de halk sağlığı açısından ciddi riskler barındırdığı ifade edilmiştir. Ayrıca projede yüksek hacimli delme ve patlatma faaliyetlerinin yürütüleceği, tehlikeli kimyasal maddelerin kullanılacağı ve çevresel tahribat potansiyelinin yüksek olduğu anlaşılmaktadır. SSS Yıldızlar Holding daha önce de kamuoyuna çevre felaketleriyle yansımış, özellikle Giresun’daki bir maden sahasında yaşanan atık havuzu patlaması, şirketin çevreyle ilgili riskli geçmişini gündeme getirmiştir. Tüm bu durumlar, sadece proje sahasını değil; çevre köyleri, yer altı su kaynaklarını ve tarım alanlarını da tehdit eder niteliktedir. Bu nedenlerle, maden faaliyetlerinin çevresel ve toplumsal etkileri, ÇED sürecinin şeffaflığı, yerel halkın katılımı, toprak ve su kirliliği risklerinin önlenmesi konularında kamuoyunun bilgilendirilmesi büyük önem arz etmektedir” açıklamasında bulundu.

Bakanlığınızın, söz konusu şirketin çevreyle ilgili geçmiş uygulamaları ve siciline dair değerlendirmesi nedir?

DEVA Partili Ekmen, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Bayraktar’ın yanıtlaması istemiyle şu soruları sordu:

1. Gümüşhane ili Şiran ilçesine bağlı Karaçubuk ve Gökçeli köyleri sınırları içinde kurulması planlanan bazalt madeni kırma – eleme ve konkasör tesisi projesine ilişkin arama ve işletme ruhsatları hangi tarihte, hangi şirket veya konsorsiyum adına verilmiştir? Ruhsat alanının büyüklüğü ve koordinat bilgileri kamuoyuyla paylaşılmış mıdır?

2. Söz konusu proje alanı, 5403 Sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu kapsamında “mutlak tarım arazisi” ya da “marjinal tarım arazisi” olarak sınıflandırılan alanları kapsamaktadır. Bakanlığınızca yapılan ruhsatlandırma sürecinde bu hususlar dikkate alınmış mıdır?

3. Projenin kamuoyuna yansıyan jeolojik etki alanı, hidrolojik yapıdaki bozulma riski, toz emisyonu ve patlatma faaliyetlerinin köy yerleşimlerine etkisi, maden faaliyetleri açısından nasıl değerlendirilmiştir? Yerleşim yerlerine olan mesafenin asgari güvenlik sınırları içinde olup olmadığı konusunda herhangi bir ölçüm yapılmış mıdır?

4. Söz konusu şirketin geçmişte gerçekleştirdiği benzer madencilik faaliyetlerine dair ÇED ihlalleri, idari yaptırımlar veya yargı süreçleri var mıdır? Bakanlığınızın bu şirketin çevresel siciline ilişkin değerlendirmesi nedir?

5. Türkiye genelinde son 10 yıl içinde, bazalt madenciliği amacıyla ruhsat verilen proje sayısı kaçtır? Bunların kaçı doğrudan tarım alanlarında yer almaktadır? Bingöl ilindeki toplam maden ruhsatı sayısı, aktif saha sayısı ve bu sahaların ekonomik getirileri kamuoyuyla paylaşılmış mıdır?

6. Yer altı ve yer üstü kaynakların “sürdürülebilir kullanımı” ve çevresel yüklerin minimize edilmesi adına Bakanlığınızın mevcut politikasında, bazalt, mermer ve benzeri yapı malzemesi hammaddelerinin geri kazanımı ve atık minimizasyonu yönünde teşvik edilen uygulamalar var mıdır?